{"id":8540,"date":"2026-07-03T09:24:54","date_gmt":"2026-07-03T02:24:54","guid":{"rendered":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/?post_type=content&#038;p=8540"},"modified":"2026-07-03T11:20:08","modified_gmt":"2026-07-03T04:20:08","slug":"skleroderma-gejala-penyebab-risiko-jantung-paru","status":"publish","type":"content","link":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/skleroderma-gejala-penyebab-risiko-jantung-paru\/","title":{"rendered":"Skleroderma dan Jantung: Kapan Perlu Evaluasi Lebih Lanjut?\u00a0"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"gt-secondary-font\" style=\"font-size:1.25rem\"><strong>Skleroderma sistemik bukan hanya kondisi kulit. Pada sebagian pasien, penyakit autoimun ini dapat memengaruhi pembuluh darah dan organ dalam. Dengan memahami gejala awal skleroderma, fenomena Raynaud, sesak napas, dan tanda keterlibatan jantung, pasien dapat mengambil langkah pemeriksaan yang lebih tepat dan tenang.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Kulit yang terasa makin kaku, jari yang sering dingin atau berubah warna, hingga sesak napas yang muncul saat aktivitas dapat membuat seseorang bertanya-tanya: apakah ini tanda <strong>skleroderma<\/strong>? Kekhawatiran seperti ini wajar, terutama karena skleroderma bukan kondisi yang umum dikenal, tetapi dapat berdampak lebih luas daripada perubahan pada kulit.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Skleroderma adalah penyakit autoimun yang dapat menyebabkan peradangan dan penebalan jaringan, terutama kulit. Pada sebagian orang, kondisi ini terbatas pada kulit. Namun, pada tipe sistemik atau <strong>sklerosis sistemik<\/strong>, penyakit ini dapat melibatkan pembuluh darah dan organ dalam, termasuk paru, jantung, ginjal, serta saluran cerna.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Secara sederhana, <strong>skleroderma bukan hanya tentang kulit yang mengeras<\/strong>. Pada tipe sistemik, gejala seperti sesak napas, mudah lelah, jantung berdebar, nyeri dada, atau bengkak pada kaki perlu diperhatikan karena dapat berkaitan dengan paru, pembuluh darah paru, atau jantung. Pemeriksaan yang tepat membantu dokter memahami kondisi secara menyeluruh, tanpa membuat pasien perlu menebak-nebak sendiri.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Artikel ini membahas apa itu skleroderma, gejala yang perlu dikenali, penyebab dan faktor risikonya, hubungan skleroderma dengan jantung serta paru, pemeriksaan yang mungkin diperlukan, pilihan penanganan, dan kapan sebaiknya berkonsultasi dengan dokter.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"apa-itu-skleroderma\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Apa Itu Skleroderma?<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p><strong>Skleroderma adalah penyakit autoimun yang menyebabkan jaringan tubuh menjadi lebih tebal, kaku, atau mengencang.<\/strong> Kondisi ini paling sering dikenali dari perubahan pada kulit, tetapi pada bentuk sistemik, skleroderma juga dapat memengaruhi pembuluh darah dan organ dalam.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-definisi-singkat-skleroderma\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Definisi Singkat Skleroderma<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Istilah <em>\u201cskleroderma\u201d<\/em> sering dikaitkan dengan <em>\u201ckulit keras\u201d<\/em>. Namun, dalam praktik medis, penyakit ini tidak selalu berhenti di kulit. Pada sebagian pasien, proses autoimun juga dapat mengenai pembuluh darah, saluran cerna, paru, jantung, ginjal, otot, atau sendi.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Istilah <strong>sklerosis sistemik<\/strong> atau <strong>systemic sclerosis<\/strong> biasanya digunakan untuk bentuk skleroderma yang bersifat sistemik. Bentuk inilah yang lebih relevan ketika membahas kemungkinan keterlibatan organ dalam.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Pada skleroderma, tubuh dapat memproduksi kolagen secara berlebihan. Kolagen sebenarnya adalah protein penting yang membentuk jaringan ikat. Namun, bila produksinya berlebihan dan menumpuk di jaringan, kulit atau organ tertentu dapat menjadi lebih kaku, tebal, atau mengalami gangguan fungsi.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"1122\" height=\"1402\" src=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-perbedaan-skleroderma-lokal-vs-skleroderma-sistemik.webp\" alt=\"Infografik medis Heartology tentang perbedaan skleroderma lokal dan skleroderma sistemik, menampilkan perbandingan area terdampak, gejala utama, keterlibatan organ dalam seperti paru, jantung, ginjal, dan saluran cerna, serta tanda kapan pasien perlu evaluasi dokter.\" class=\"wp-image-8550\" srcset=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-perbedaan-skleroderma-lokal-vs-skleroderma-sistemik.webp 1122w, https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-perbedaan-skleroderma-lokal-vs-skleroderma-sistemik-240x300.webp 240w, https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-perbedaan-skleroderma-lokal-vs-skleroderma-sistemik-819x1024.webp 819w, https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-perbedaan-skleroderma-lokal-vs-skleroderma-sistemik-768x960.webp 768w\" sizes=\"(max-width: 1122px) 100vw, 1122px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\"><em>Infografik Heartology yang menjelaskan perbedaan skleroderma lokal dan skleroderma sistemik, termasuk area tubuh yang terdampak, gejala utama, keterlibatan organ, dan kapan perlu evaluasi dokter.<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-mengapa-skleroderma-termasuk-penyakit-autoimun\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Mengapa Skleroderma Termasuk Penyakit Autoimun?<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Skleroderma termasuk penyakit autoimun karena sistem imun bereaksi tidak tepat terhadap jaringan tubuh sendiri. Reaksi ini dapat memicu peradangan, perubahan pada pembuluh darah kecil, dan penumpukan jaringan ikat.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Penyebab pasti mengapa proses ini dimulai belum diketahui secara tunggal. Para ahli menilai skleroderma kemungkinan dipengaruhi oleh kombinasi faktor imun, genetik, hormonal, dan lingkungan. Karena itu, skleroderma tidak tepat dipahami sebagai penyakit akibat satu kebiasaan tertentu atau <em>\u201ckesalahan\u201d<\/em> pasien.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Yang perlu diingat, gejala yang mirip skleroderma tidak cukup untuk menegakkan diagnosis sendiri. Pemeriksaan dokter tetap diperlukan untuk memastikan apakah keluhan tersebut benar berkaitan dengan skleroderma atau kondisi lain yang menyerupainya.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"jenis-jenis-skleroderma\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Jenis-Jenis Skleroderma<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p><strong>Skleroderma terbagi menjadi dua kelompok besar: skleroderma lokal dan skleroderma sistemik.<\/strong> Perbedaan ini penting karena masing-masing memiliki pola gejala dan kebutuhan pemantauan yang berbeda.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-skleroderma-lokal\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Skleroderma Lokal<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Skleroderma lokal biasanya terbatas pada kulit dan jaringan tepat di bawah kulit. Bentuk ini dapat muncul sebagai area kulit yang menebal, berubah warna, terasa lebih keras, atau membentuk garis pada bagian tubuh tertentu. <a href=\"https:\/\/www.niams.nih.gov\/health-topics\/scleroderma\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\"><em>National Institute of Arthritis and Musculoskeletal and Skin Diseases<\/em> (NIAMS)<\/a> menjelaskan bahwa localized scleroderma memengaruhi kulit dan struktur langsung di bawah kulit.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Pada skleroderma lokal, keterlibatan organ dalam umumnya bukan ciri utama. Meskipun begitu, perubahan kulit tetap perlu dinilai dokter, terutama bila area yang terkena meluas, mengganggu gerak, atau terjadi pada wajah dan anggota gerak.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-skleroderma-sistemik\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Skleroderma Sistemik<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Skleroderma sistemik atau sklerosis sistemik adalah bentuk yang dapat melibatkan banyak sistem tubuh. Selain kulit, kondisi ini dapat memengaruhi pembuluh darah, paru, jantung, ginjal, dan saluran cerna.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Pada konteks kesehatan jantung, tipe sistemik menjadi penting karena dapat berkaitan dengan keluhan kardiopulmonal, yaitu keluhan yang melibatkan paru, pembuluh darah paru, dan jantung. Misalnya, seseorang dengan skleroderma sistemik yang mengalami sesak napas, penurunan toleransi aktivitas, berdebar, atau bengkak kaki sebaiknya dievaluasi secara lebih menyeluruh.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-limited-dan-diffuse-scleroderma\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Limited dan Diffuse Scleroderma<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Skleroderma sistemik sering dibagi menjadi dua bentuk berdasarkan luas keterlibatan kulit: <strong>limited<\/strong> dan <strong>diffuse<\/strong>.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Pada bentuk limited, perubahan kulit biasanya lebih terbatas, misalnya pada jari, tangan, wajah, lengan bawah, atau tungkai bawah. Pada bentuk diffuse, perubahan kulit dapat lebih luas dan lebih cepat berkembang. <em>National Institute of Arthritis and Musculoskeletal and Skin Diseases<\/em> menjelaskan bahwa pembagian limited dan diffuse menggambarkan seberapa luas keterlibatan kulit pada skleroderma sistemik.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Pembagian ini bukan untuk membuat pasien cemas. Sebaliknya, klasifikasi membantu dokter menilai risiko keterlibatan organ, menentukan pemeriksaan yang sesuai, dan menyusun rencana pemantauan jangka panjang.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"gejala-skleroderma\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Gejala Skleroderma<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p><strong>Gejala skleroderma dapat berbeda pada setiap orang.<\/strong> Ada yang pertama kali menyadari perubahan pada kulit. Ada pula yang datang karena jari sering berubah warna saat dingin, sulit menelan, mudah lelah, atau sesak saat aktivitas.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-gejala-pada-kulit-dan-jari\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Gejala pada Kulit dan Jari<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Gejala kulit termasuk tanda yang paling mudah dikenali. Keluhan yang dapat muncul antara lain:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>kulit terasa kencang atau menebal;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>kulit tampak mengkilap karena tertarik;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>jari bengkak atau terasa kaku;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>jari sulit digerakkan;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>kulit pada tangan, wajah, kaki, atau area lain terasa lebih keras;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>perubahan warna pada area kulit tertentu.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Pengerasan dan pengencangan kulit merupakan gejala yang sangat sering pada skleroderma. Area yang awalnya terkena biasanya meliputi jari, tangan, kaki, dan wajah.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Namun, tidak semua kulit kering, kaku, atau mengencang berarti skleroderma. Kondisi kulit lain, gangguan sirkulasi, efek obat, atau penyakit autoimun lain juga dapat menimbulkan keluhan yang mirip. Karena itu, pola gejala dan pemeriksaan dokter menjadi penting.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Baca Juga:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/penyakit-autoimun-gejala-penyebab-dan-dampak-pada-jantung\/\" type=\"content\" id=\"8467\">Penyakit Autoimun: Gejala, Penyebab, dan Dampaknya pada Jantung<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/lupus-sle-gejala-penyebab-diagnosis-pengobatan\/\" type=\"content\" id=\"8417\">Gejala Lupus yang Sering Diabaikan dan Kapan Harus Tes ANA<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/rheumatoid-arthritis-kenali-tanda-diagnosis-dan-penanganannya\/\" type=\"content\" id=\"8435\">Apa Itu Rheumatoid Arthritis? Kenali Gejala, Penyebab, dan Kaitannya dengan Jantung<\/a><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-fenomena-raynaud-atau-jari-berubah-warna\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Fenomena Raynaud atau Jari Berubah Warna<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Salah satu tanda yang sering dikaitkan dengan skleroderma adalah <strong>fenomena Raynaud<\/strong>. Kondisi ini terjadi ketika pembuluh darah kecil di jari tangan atau kaki bereaksi berlebihan terhadap dingin atau stres emosional.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Saat Raynaud terjadi, jari dapat terasa kebas, nyeri, atau berubah warna menjadi putih, kebiruan, keabu-abuan, lalu kemerahan saat aliran darah kembali. Namun, Raynaud juga dapat terjadi pada orang yang tidak memiliki skleroderma.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Jadi, kapan perlu diperiksa? Bila jari sering berubah warna, terasa nyeri, muncul luka di ujung jari, atau kulit jari makin mengencang, sebaiknya konsultasikan dengan dokter. Pemeriksaan membantu membedakan Raynaud biasa dari Raynaud yang berkaitan dengan penyakit autoimun sistemik.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Baca Juga:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/waspadai-vaskulitis-gejala-dini-and-cara-mencegah\/\" type=\"content\" id=\"8454\">Waspada Vaskulitis: Gejala, Risiko, dan Cara Pencegahannya<\/a><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-gejala-pada-saluran-cerna\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Gejala pada Saluran Cerna<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Skleroderma sistemik juga dapat memengaruhi saluran cerna. Keluhan yang mungkin muncul meliputi:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>rasa panas di dada atau heartburn;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>refluks asam lambung;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>sulit menelan;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>perut kembung;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>diare atau konstipasi;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>rasa cepat penuh setelah makan;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>gangguan penyerapan makanan pada kasus tertentu.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Skleroderma dapat memengaruhi saluran cerna dari kerongkongan hingga rektum. Karena itu, gejalanya dapat bervariasi dari heartburn sampai perubahan pola buang air besar.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Meskipun begitu, tidak semua GERD atau perut kembung berarti skleroderma. Namun, bila seseorang sudah didiagnosis skleroderma dan mengalami keluhan pencernaan yang menetap, dokter dapat menilai apakah keluhan tersebut berkaitan dengan gangguan gerak saluran cerna.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Baca Juga:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/gerd-atau-gejala-jantung-kenali-perbedaannya\/\" type=\"content\" id=\"8511\">Dada Panas dan Sesak: GERD atau Masalah Jantung?<\/a><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-gejala-pada-paru-dan-jantung\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Gejala pada Paru dan Jantung<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Pada sebagian pasien, skleroderma sistemik dapat melibatkan paru, pembuluh darah paru, atau jantung. Gejala yang perlu diperhatikan antara lain:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>sesak napas saat aktivitas;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>cepat lelah atau kemampuan aktivitas menurun;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>batuk kering yang menetap;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>dada terasa tidak nyaman;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>jantung berdebar;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>pusing atau hampir pingsan;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>bengkak pada kaki atau pergelangan kaki.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Saat skleroderma memengaruhi jantung atau paru, keluhan dapat berupa sesak napas, penurunan toleransi olahraga, pusing, hipertensi pulmonal, gangguan irama jantung, atau gagal jantung pada sebagian orang.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Keluhan tersebut tidak selalu disebabkan skleroderma. Namun, pada pasien dengan skleroderma atau dugaan skleroderma sistemik, gejala jantung-paru tidak sebaiknya dianggap sebagai <em>\u201csekadar lelah\u201d<\/em> bila menetap, memburuk, atau mengganggu aktivitas harian.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Baca Juga:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/sesak-napas-bisa-jadi-hipertensi-pulmonal\/\" type=\"content\" id=\"8287\">Sering Sesak Napas? Waspadai Hipertensi Pulmonal\u00a0<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/detak-jantung-tidak-teratur-kenali-aritmia-sebelum-terlambat\/\" type=\"content\" id=\"5363\">Detak Jantung Tidak Teratur? Kenali Aritmia Sebelum Terlambat!<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/gagal-jantung-ancaman-tersembunyi-yang-perlu-anda-kenali-dan-waspadai\/\" type=\"content\" id=\"5368\">Gagal Jantung: Ancaman Tersembunyi yang Perlu Anda Kenali dan Waspadai<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/cuma-30-menit-ketahui-kondisi-jantung-anda-dengan-echocardiography\/\" type=\"content\" id=\"5225\">Cuma 30 Menit! Ketahui Kondisi Jantung Anda dengan Echocardiography<\/a><\/li>\n<\/ul>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img decoding=\"async\" width=\"1122\" height=\"1402\" src=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-gejala-skleroderma-yang-perlu-diperhatikan.webp\" alt=\"Infografis medis Heartology berjudul \u201cGejala Skleroderma yang Perlu Diperhatikan\u201d yang menampilkan delapan gejala, termasuk kulit mengencang, jari kaku atau berubah warna, sulit menelan, sesak napas, mudah lelah, jantung berdebar, dan bengkak pada kaki.\" class=\"wp-image-8552\" srcset=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-gejala-skleroderma-yang-perlu-diperhatikan.webp 1122w, https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-gejala-skleroderma-yang-perlu-diperhatikan-240x300.webp 240w, https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-gejala-skleroderma-yang-perlu-diperhatikan-819x1024.webp 819w, https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-gejala-skleroderma-yang-perlu-diperhatikan-768x960.webp 768w\" sizes=\"(max-width: 1122px) 100vw, 1122px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\"><em>Infografis Heartology tentang gejala skleroderma yang perlu diperhatikan, seperti kulit mengencang, jari terasa kaku, jari berubah warna, sulit menelan, sesak napas, mudah lelah, jantung berdebar, dan bengkak pada kaki.<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"penyebab-dan-faktor-risiko\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Penyebab dan Faktor Risiko<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p><strong>Penyebab skleroderma belum diketahui secara pasti.<\/strong> Namun, penelitian menunjukkan bahwa proses autoimun, perubahan pembuluh darah, faktor genetik, dan kemungkinan pemicu lingkungan dapat berperan.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-penyebab-skleroderma\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Penyebab Skleroderma<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Pada skleroderma, sistem imun dapat memicu sel-sel jaringan ikat untuk menghasilkan kolagen berlebih. Hasilnya, kolagen menumpuk di kulit atau organ tertentu dan menyebabkan jaringan menjadi lebih kaku atau tebal.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Para ahli belum mengetahui secara pasti apa yang memulai proses ini. Namun, kombinasi masalah sistem imun, genetik, dan pemicu lingkungan kemungkinan berperan.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Poin ini penting: skleroderma bukan penyakit yang muncul karena seseorang <em>\u201ckurang menjaga diri\u201d<\/em>. Gaya hidup sehat tetap penting untuk mendukung kondisi tubuh secara umum, tetapi skleroderma sendiri merupakan kondisi autoimun kompleks yang memerlukan evaluasi medis.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-faktor-yang-dapat-meningkatkan-risiko\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Faktor yang Dapat Meningkatkan Risiko<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Beberapa faktor dapat berkaitan dengan peningkatan kemungkinan skleroderma, antara lain:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>jenis kelamin perempuan;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>usia dewasa, terutama 30\u201350 tahun;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>riwayat keluarga atau faktor genetik tertentu;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>kondisi autoimun lain;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>kemungkinan paparan lingkungan tertentu pada sebagian kasus.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Skleroderma lebih sering terjadi pada perempuan dan umumnya muncul pada usia 30\u201350 tahun. Faktor genetik, pemicu lingkungan, dan kondisi imun dapat memengaruhi risiko, meskipun pemicu spesifik tidak selalu ditemukan pada setiap orang.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Faktor risiko tidak sama dengan penyebab pasti. Seseorang dapat memiliki faktor risiko tetapi tidak mengalami skleroderma. Sebaliknya, seseorang tanpa faktor risiko yang jelas tetap dapat mengalami kondisi ini.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"dampak-pada-jantung-dan-paru\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Dampak Skleroderma pada Jantung dan Paru<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p><strong>Pada skleroderma sistemik, pembuluh darah, paru, dan jantung dapat ikut terdampak.<\/strong> Karena itu, pemantauan organ menjadi bagian penting dari pendekatan yang menyeluruh.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-pengaruh-pada-pembuluh-darah\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Pengaruh pada Pembuluh Darah<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Skleroderma sistemik dapat memengaruhi pembuluh darah kecil. Inilah salah satu alasan fenomena Raynaud, luka pada ujung jari, atau gangguan aliran darah perifer sering muncul dalam pembahasan penyakit ini.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Dalam rekomendasi Perhimpunan Reumatologi Indonesia, sklerosis sistemik digambarkan sebagai penyakit reumatik autoimun sistemik yang ditandai oleh disregulasi imun, fibrosis kulit dan organ viseral, serta vaskulopati. Pedoman tersebut juga menyebut fenomena Raynaud, ulkus ujung jari, dan hipertensi arteri pulmonal sebagai ciri kelainan mikrovaskular pada SSc.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Bagi pembaca awam, pesan utamanya sederhana: bila skleroderma bersifat sistemik, dokter tidak hanya melihat kulit. Dokter juga menilai apakah pembuluh darah dan organ lain ikut terdampak.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-skleroderma-dan-paru\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Skleroderma dan Paru<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Paru merupakan salah satu organ penting yang perlu diperhatikan pada skleroderma sistemik. Dua kondisi yang sering dibahas adalah <strong>penyakit paru interstisial<\/strong> dan <strong>hipertensi pulmonal<\/strong>.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Penyakit paru interstisial terjadi ketika jaringan paru mengalami peradangan atau jaringan parut. Kondisi ini dapat menurunkan fungsi paru dan menyebabkan sesak napas, batuk kering, atau cepat lelah.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Pedoman Perhimpunan Reumatologi Indonesia menyebut bahwa setiap pasien dengan SSc perlu dievaluasi keterlibatan paru sejak awal diagnosis. Pedoman yang sama juga mencatat bahwa banyak pasien penyakit paru interstisial pada SSc tidak menunjukkan gejala, terutama pada fase awal.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Karena itu, pasien tidak perlu menunggu sesak berat untuk membicarakan pemantauan paru dengan dokter. Pada kondisi sistemik, pemeriksaan berkala dapat membantu mendeteksi perubahan lebih awal.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-skleroderma-dan-jantung\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Skleroderma dan Jantung<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Jantung dapat terdampak secara langsung maupun tidak langsung pada skleroderma sistemik. Secara langsung, kondisi ini dapat berkaitan dengan gangguan otot jantung, gangguan irama, peradangan, atau perubahan struktur dan fungsi jantung. Secara tidak langsung, jantung dapat terbebani bila terjadi hipertensi pulmonal atau penyakit paru interstisial.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Pedoman Perhimpunan Reumatologi Indonesia menyebut bahwa setiap pasien dengan SSc perlu dievaluasi keterlibatan jantung. Keterlibatan jantung dapat terjadi primer akibat proses SSc, atau sekunder akibat hipertensi arteri pulmonal, penyakit paru interstisial, maupun penyakit ginjal.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Tanda yang perlu diperhatikan meliputi:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>jantung berdebar berulang;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>nyeri dada atau dada terasa tidak nyaman;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>sesak napas saat aktivitas;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>pusing atau pingsan;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>mudah lelah yang tidak biasa;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>bengkak pada kaki.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Gejala ini tidak otomatis berarti jantung sudah terdampak. Namun, bila muncul pada pasien dengan skleroderma, evaluasi jantung dapat membantu dokter menilai apakah keluhan berkaitan dengan irama jantung, fungsi jantung, tekanan pembuluh darah paru, atau penyebab lain.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img decoding=\"async\" width=\"1672\" height=\"941\" src=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-hubungan-skleroderma-dengan-paru-dan-jantung.webp\" alt=\"Infografis medis Heartology berjudul \u201cHubungan Skleroderma dengan Paru dan Jantung\u201d yang menunjukkan alur skleroderma sistemik, keterlibatan pembuluh darah dan jaringan paru, perubahan tekanan atau fungsi paru, hingga beban kerja jantung yang perlu dievaluasi bila muncul sesak napas, mudah lelah, atau berdebar.\" class=\"wp-image-8553\" srcset=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-hubungan-skleroderma-dengan-paru-dan-jantung.webp 1672w, https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-hubungan-skleroderma-dengan-paru-dan-jantung-300x169.webp 300w, https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-hubungan-skleroderma-dengan-paru-dan-jantung-1024x576.webp 1024w, https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-hubungan-skleroderma-dengan-paru-dan-jantung-768x432.webp 768w, https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-hubungan-skleroderma-dengan-paru-dan-jantung-1536x864.webp 1536w\" sizes=\"(max-width: 1672px) 100vw, 1672px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\"><em>Infografis Heartology yang menjelaskan hubungan skleroderma sistemik dengan pembuluh darah, jaringan paru, tekanan atau fungsi paru, serta peningkatan beban kerja jantung.<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-hipertensi-pulmonal-pada-skleroderma\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Hipertensi Pulmonal pada Skleroderma<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p><strong>Hipertensi pulmonal<\/strong> adalah peningkatan tekanan pada pembuluh darah paru. Ketika tekanan ini meningkat, jantung kanan harus bekerja lebih keras untuk memompa darah ke paru.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>NHLBI menjelaskan bahwa connective tissue disorders seperti skleroderma termasuk kondisi yang dapat berhubungan dengan hipertensi pulmonal. Ketika tekanan pada pembuluh darah paru terlalu tinggi, aliran darah menjadi lebih sulit dan jantung harus bekerja lebih berat.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Pada pasien skleroderma sistemik, hipertensi pulmonal menjadi perhatian karena gejalanya dapat berkembang perlahan. Sesak napas saat aktivitas, cepat lelah, pusing, rasa berat di dada, atau bengkak kaki dapat muncul bertahap.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/publications.ersnet.org\/content\/erj\/61\/1\/2200879\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Pedoman ESC\/ERS 2022<\/a> menyebut bahwa pendekatan multimodal diperlukan saat melakukan skrining pulmonary arterial hypertension pada pasien SSc, dengan kombinasi fitur klinis, ekokardiografi, tes fungsi paru, dan NT-proBNP. Pedoman tersebut juga menyebut bahwa skrining tahunan untuk PAH pada pasien SSc dinilai cukup berdasarkan bukti saat ini.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"diagnosis-skleroderma\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Diagnosis Skleroderma<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p><strong>Diagnosis skleroderma tidak ditegakkan hanya dari satu keluhan, satu foto kulit, atau satu hasil laboratorium.<\/strong> Dokter perlu menggabungkan riwayat gejala, pemeriksaan fisik, pemeriksaan darah, dan pemeriksaan organ sesuai kebutuhan.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-pemeriksaan-riwayat-gejala-dan-fisik\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Pemeriksaan Riwayat Gejala dan Fisik<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Dokter akan menanyakan kapan gejala mulai muncul, area kulit yang berubah, apakah jari sering berubah warna saat dingin, dan apakah ada luka pada ujung jari.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Selain itu, dokter juga akan menilai keluhan lain seperti sesak, batuk kering, refluks, sulit menelan, berdebar, atau mudah lelah. Pemeriksaan fisik membantu menilai pola pengerasan kulit, pembengkakan jari, kelainan pembuluh darah kecil, tanda gangguan sendi, dan tanda keterlibatan organ lain.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Tidak ada satu tes tunggal untuk mendiagnosis skleroderma. Dokter menggunakan kombinasi riwayat medis, gejala, pemeriksaan fisik, serta tes tambahan.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Agar konsultasi lebih efisien, pasien dapat membawa:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>catatan kapan jari berubah warna;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>foto perubahan kulit atau jari bila gejala hilang-timbul;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>daftar obat yang sedang dikonsumsi;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>hasil pemeriksaan darah sebelumnya;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>catatan gejala sesak, berdebar, atau mudah lelah;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>riwayat penyakit autoimun pribadi atau keluarga.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-pemeriksaan-darah-dan-antibodi\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Pemeriksaan Darah dan Antibodi<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Pemeriksaan darah dapat membantu dokter menilai adanya proses autoimun. Beberapa istilah yang sering muncul dalam evaluasi skleroderma adalah ANA, anti-centromere, dan anti-Scl-70.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Namun, hasil antibodi harus dibaca bersama gejala dan pemeriksaan klinis. NIAMS menjelaskan bahwa antibodi tertentu dapat ditemukan pada sebagian orang dengan skleroderma, tetapi tes darah saja tidak cukup untuk menegakkan diagnosis.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Jadi, bila hasil anti-centromere atau ANA positif, hal tersebut tidak otomatis berarti seseorang pasti mengalami skleroderma. Sebaliknya, dokter akan menilai apakah hasil tersebut sesuai dengan gejala, pemeriksaan fisik, dan temuan organ lain.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-pemeriksaan-fungsi-paru-dan-organ-dalam\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Pemeriksaan Fungsi Paru dan Organ Dalam<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Karena skleroderma sistemik dapat melibatkan organ dalam, pemeriksaan tambahan dapat diperlukan sesuai indikasi.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Untuk paru, dokter dapat mempertimbangkan:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>tes fungsi paru;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>pemeriksaan DLCO;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>rontgen dada;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>HRCT scan bila diperlukan.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Pedoman Perhimpunan Reumatologi Indonesia menyebut bahwa pemeriksaan fungsi paru seperti FVC atau DLCO dapat digunakan untuk skrining dan pemantauan penyakit paru interstisial pada sklerosis sistemik. HRCT juga dapat digunakan untuk menilai penyakit paru interstisial sejak awal diagnosis sesuai indikasi.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Untuk organ lain, pemeriksaan dapat disesuaikan dengan gejala. Misalnya, evaluasi saluran cerna bila ada refluks atau sulit menelan, serta pemantauan tekanan darah dan fungsi ginjal bila diperlukan.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-pemeriksaan-jantung-yang-mungkin-direkomendasikan\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Pemeriksaan Jantung yang Mungkin Direkomendasikan<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Bila ada keluhan jantung-paru atau kebutuhan pemantauan pada skleroderma sistemik, dokter dapat mempertimbangkan beberapa pemeriksaan berikut:<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-table\"><table class=\"has-fixed-layout\"><thead><tr><th><strong>Pemeriksaan<\/strong><\/th><th><strong>Tujuan<\/strong><\/th><th><strong>Kapan Dipertimbangkan<\/strong>\u00a0<\/th><\/tr><\/thead><tbody><tr><td><strong>EKG<\/strong><\/td><td>Melihat aktivitas listrik jantung<\/td><td>Bila ada berdebar, nyeri dada, atau evaluasi jantung dasar<\/td><\/tr><tr><td><strong>Ekokardiografi<\/strong><\/td><td>Menilai struktur, fungsi jantung, dan perkiraan tekanan paru<\/td><td>Bila ada sesak, mudah lelah, atau risiko hipertensi pulmonal<\/td><\/tr><tr><td><strong>Holter Monitoring<\/strong><\/td><td>Memantau irama jantung lebih lama<\/td><td>Bila berdebar muncul hilang-timbul<\/td><\/tr><tr><td><strong>Cardiac MRI<\/strong><\/td><td>Melihat struktur dan jaringan jantung lebih detail<\/td><td>Bila dokter memerlukan evaluasi lanjutan<\/td><\/tr><tr><td><strong>Kateterisasi Jantung Kanan<\/strong><\/td><td>Mengukur tekanan pembuluh darah paru secara langsung<\/td><td>Bila perlu konfirmasi hipertensi pulmonal<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n<p>Dalam evaluasi hipertensi pulmonal, Ekokardiografi dan kateterisasi jantung merupakan pemeriksaan yang umum digunakan untuk mengukur atau memperkirakan tekanan pada arteri pulmonalis. EKG dan cardiac MRI juga dapat membantu menilai dampak pada jantung.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1122\" height=\"1402\" src=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-pemeriksaan-skleroderma-sistemik-paru-jantung.webp\" alt=\"Infografis medis Heartology berjudul \u201cPemeriksaan yang Mungkin Direkomendasikan\u201d yang menjelaskan tujuan dan indikasi pemeriksaan pada skleroderma sistemik, mulai dari tes darah autoimun, tes fungsi paru, HRCT paru, EKG, ekokardiografi, Holter, hingga kateterisasi jantung kanan.\" class=\"wp-image-8554\" srcset=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-pemeriksaan-skleroderma-sistemik-paru-jantung.webp 1122w, https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-pemeriksaan-skleroderma-sistemik-paru-jantung-240x300.webp 240w, https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-pemeriksaan-skleroderma-sistemik-paru-jantung-819x1024.webp 819w, https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-pemeriksaan-skleroderma-sistemik-paru-jantung-768x960.webp 768w\" sizes=\"(max-width: 1122px) 100vw, 1122px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\"><em>Infografis Heartology tentang pemeriksaan yang mungkin direkomendasikan pada evaluasi skleroderma sistemik, termasuk tes darah autoimun, tes fungsi paru, HRCT paru, EKG, ekokardiografi, Holter, dan kateterisasi jantung kanan sesuai gejala serta indikasi dokter.<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Sementara itu, rekomendasi Perhimpunan Reumatologi Indonesia menyebut bahwa evaluasi keterlibatan jantung pada SSc dapat melibatkan pemeriksaan klinis dan penunjang secara multidisiplin, termasuk ekokardiografi, CMR, EKG, dan pemeriksaan lain sesuai tanda serta gejala.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Kenali Lebih Jauh:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/elektrokardiografi-ekg-atau-ecg-gambaran-umum-manfaat-dan-hasil-yang-diharapkan\/\" type=\"content\" id=\"5209\">Elektrokardiografi (EKG): Gambaran Umum, Manfaat, dan Hasil yang Diharapkan<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/cuma-30-menit-ketahui-kondisi-jantung-anda-dengan-echocardiography\/\" type=\"content\" id=\"5225\">Cuma 30 Menit! Ketahui Kondisi Jantung Anda dengan Echocardiography<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/holter-monitoring-memantau-dan-mendeteksi-gangguan-irama-jantung-secara-lebih-efektif\/\" type=\"content\" id=\"5237\">Holter Monitoring: Memantau dan Mendeteksi Gangguan Irama Jantung Secara Lebih Efektif<\/a><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"pengobatan-dan-pemantauan\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Pengobatan dan Pemantauan<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p><strong>Pengobatan skleroderma bertujuan mengontrol gejala, memperlambat perburukan, menangani keterlibatan organ, dan menjaga kualitas hidup.<\/strong> Hingga saat ini, skleroderma umumnya dikelola sebagai kondisi jangka panjang.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-apakah-skleroderma-bisa-sembuh\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Apakah Skleroderma Bisa Sembuh?<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Saat ini belum ada terapi yang menyembuhkan skleroderma secara total. Namun, pengobatan dapat membantu meredakan gejala, membatasi kerusakan, dan memperlambat progresi penyakit.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Kalimat ini perlu dipahami dengan tenang. \u201cBelum bisa sembuh total\u201d bukan berarti tidak ada yang bisa dilakukan. Justru, pemantauan dan penanganan yang tepat dapat membantu pasien memahami kondisi, mengelola gejala, dan mendeteksi keterlibatan organ lebih awal.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-terapi-untuk-mengontrol-gejala\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Terapi untuk Mengontrol Gejala<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Terapi skleroderma bergantung pada tipe penyakit, gejala, dan organ yang terdampak. Pendekatannya dapat mencakup:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>terapi untuk keluhan kulit;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>terapi untuk fenomena Raynaud dan gangguan pembuluh darah;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>terapi untuk refluks atau gangguan saluran cerna;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>terapi untuk penyakit paru interstisial bila ada;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>terapi untuk hipertensi pulmonal bila terkonfirmasi;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>terapi untuk gangguan irama atau fungsi jantung bila ditemukan.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/rheumatology.org\/patients\/scleroderma\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\"><em>American College of Rheumatology<\/em><\/a> menjelaskan bahwa penanganan skleroderma dapat mencakup terapi untuk Raynaud, heartburn, keterlibatan kulit, penyakit paru interstisial, hingga pulmonary arterial hypertension, disesuaikan dengan manifestasi klinis pasien.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Pasien tidak dianjurkan menghentikan, mengganti, atau menambah obat sendiri. Beberapa obat skleroderma bekerja pada sistem imun atau pembuluh darah dan memerlukan pemantauan dokter.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-pentingnya-pemantauan-jangka-panjang\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Pentingnya Pemantauan Jangka Panjang<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Pada skleroderma sistemik, pemantauan berkala membantu dokter menilai apakah ada perubahan pada kulit, paru, jantung, ginjal, saluran cerna, atau pembuluh darah.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Perhimpunan Reumatologi Indonesia menekankan bahwa setiap pasien dengan SSc memerlukan penilaian keterlibatan organ untuk menentukan rencana terapi yang tepat.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Bagi pasien aktif, pemantauan juga membantu melihat pola tubuh sendiri. Misalnya, apakah sesak napas lebih cepat muncul saat naik tangga, apakah berdebar terjadi lebih sering, atau apakah jari makin sering nyeri saat dingin.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Dengan demikian, pemeriksaan yang terencana biasanya lebih menenangkan daripada menunggu gejala menjadi berat.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"kapan-harus-ke-dokter\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Kapan Harus ke Dokter?<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p><strong>Konsultasi dokter sebaiknya dilakukan bila gejala menetap, memburuk, atau muncul bersama tanda yang mengarah ke keterlibatan organ.<\/strong> Pemeriksaan lebih awal membantu membedakan skleroderma dari kondisi lain dan menentukan langkah pemantauan yang tepat.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-tanda-awal-yang-sebaiknya-diperiksakan\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Tanda Awal yang Sebaiknya Diperiksakan<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Seseorang sebaiknya berkonsultasi dengan dokter bila mengalami:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>kulit mengencang atau menebal tanpa sebab jelas;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>jari sering dingin, kebas, atau berubah warna;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>luka pada ujung jari yang sulit sembuh;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>jari bengkak atau kaku;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>sulit menelan;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>refluks berat atau menetap;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>mudah lelah yang tidak biasa;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>sesak napas saat aktivitas;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>batuk kering yang menetap;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>jantung berdebar berulang.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Pedoman Perhimpunan Reumatologi Indonesia menyebut bahwa sklerosis sistemik perlu diwaspadai pada pasien dengan pengerasan kulit, fibrosis paru, kelainan vaskular seperti ulkus atau gangren, maupun hipertensi pulmonal tanpa penyebab lain yang jelas.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Pemeriksaan lebih awal bukan berarti setiap gejala pasti berbahaya. Sebaliknya, pemeriksaan membantu dokter memahami penyebab keluhan secara lebih tepat.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-tanda-yang-perlu-evaluasi-jantung-paru\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Tanda yang Perlu Evaluasi Jantung-Paru<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Evaluasi jantung-paru sebaiknya dipertimbangkan bila pasien dengan dugaan atau diagnosis skleroderma mengalami:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>sesak napas yang menetap atau memburuk;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>cepat lelah dibanding biasanya;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>kemampuan olahraga atau aktivitas menurun;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>dada terasa tidak nyaman;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>berdebar berulang;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>pusing atau hampir pingsan;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>bengkak pada kaki;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>batuk kering yang tidak membaik.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Dalam evaluasi hipertensi pulmonal, dokter dapat menilai riwayat gejala, faktor risiko, pemeriksaan fisik, saturasi oksigen, bunyi jantung dan paru, serta pembengkakan pada perut atau kaki.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Segera cari pertolongan medis bila muncul nyeri dada berat, sesak napas berat, pingsan, kelemahan mendadak, atau gejala akut yang terasa mengkhawatirkan.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1122\" height=\"1402\" src=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-kapan-perlu-evaluasi-dokter-gejala-skleroderma.webp\" alt=\"Infografis medis Heartology berjudul \u201cKapan Perlu Evaluasi Dokter?\u201d yang menjelaskan alur evaluasi gejala skleroderma, mulai dari kulit mengencang, jari kaku atau berubah warna, mencatat pola gejala, hingga mempertimbangkan evaluasi jantung-paru bila muncul sesak, mudah lelah, berdebar, nyeri dada, atau bengkak kaki.\" class=\"wp-image-8555\" srcset=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-kapan-perlu-evaluasi-dokter-gejala-skleroderma.webp 1122w, https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-kapan-perlu-evaluasi-dokter-gejala-skleroderma-240x300.webp 240w, https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-kapan-perlu-evaluasi-dokter-gejala-skleroderma-819x1024.webp 819w, https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/infografis-kapan-perlu-evaluasi-dokter-gejala-skleroderma-768x960.webp 768w\" sizes=\"(max-width: 1122px) 100vw, 1122px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\"><em>Infografis Heartology tentang kapan gejala skleroderma perlu dievaluasi dokter, termasuk kulit mengencang, jari kaku atau berubah warna, serta keluhan seperti sesak napas, mudah lelah, berdebar, nyeri dada, atau bengkak kaki.<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-dokter-apa-yang-menangani-skleroderma\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Dokter Apa yang Menangani Skleroderma?<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Evaluasi utama skleroderma biasanya melibatkan dokter penyakit dalam atau subspesialis reumatologi. Bila kulit menjadi manifestasi utama, dokter kulit juga dapat berperan.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Karena skleroderma sistemik dapat melibatkan banyak organ, dokter jantung, dokter paru, dokter ginjal, dokter saluran cerna, rehabilitasi medik, atau spesialis lain dapat terlibat sesuai kebutuhan pasien. Rheumatologist sering terlibat dalam perawatan skleroderma, dan spesialis lain dapat dilibatkan sesuai organ yang terdampak.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Dalam konteks Heartology, dokter jantung berperan terutama bila pasien memiliki keluhan yang mengarah ke keterlibatan jantung, pembuluh darah, atau tekanan pembuluh darah paru.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"hidup-dengan-skleroderma\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Hidup dengan Skleroderma<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p><strong>Hidup dengan skleroderma membutuhkan pemahaman, pemantauan, dan komunikasi yang baik dengan tim dokter.<\/strong> Langkah sehari-hari tidak menggantikan pengobatan, tetapi dapat membantu pasien mengenali perubahan kondisi lebih cepat.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-lindungi-tangan-dari-pemicu-raynaud\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Lindungi Tangan dari Pemicu Raynaud<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Bila memiliki fenomena Raynaud, beberapa langkah sederhana dapat membantu mengurangi pemicu:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>menjaga tubuh dan tangan tetap hangat;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>menggunakan sarung tangan di lingkungan dingin;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>menghindari paparan dingin mendadak;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>mengelola stres;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>melindungi jari dari luka kecil;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>berhenti merokok bila merokok, karena nikotin dapat menyempitkan pembuluh darah.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Pasien skleroderma disarankan untuk menjaga tubuh tetap hangat, menghindari lingkungan dingin atau basah yang memicu Raynaud, serta berhenti merokok karena nikotin dapat memperburuk penyempitan pembuluh darah.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-pantau-keluhan-napas-dada-dan-aktivitas\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Pantau Keluhan Napas, Dada, dan Aktivitas<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Untuk pasien aktif, mencatat gejala dapat membantu dokter memahami perubahan kondisi. Catatan sederhana dapat mencakup:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>kapan sesak napas muncul;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>apakah sesak terjadi saat naik tangga atau saat istirahat;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>apakah jantung berdebar terjadi saat aktivitas, setelah kopi, saat stres, atau saat istirahat;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>apakah kaki mulai bengkak;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>apakah batuk kering menetap;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>apakah aktivitas harian terasa lebih berat dari biasanya.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Catatan ini bukan untuk mendiagnosis diri sendiri. Namun, informasi tersebut dapat membuat konsultasi lebih terarah dan efisien.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-jaga-komunikasi-dengan-tim-dokter\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Jaga Komunikasi dengan Tim Dokter<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Skleroderma sistemik dapat berbeda pada setiap orang. Karena itu, pasien sebaiknya memahami rencana pemantauan yang disusun oleh dokter, termasuk kapan perlu pemeriksaan kulit, paru, jantung, ginjal, atau saluran cerna.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Bawa hasil pemeriksaan sebelumnya saat kontrol. Selain itu, tanyakan tanda apa yang perlu dipantau di rumah dan kapan harus menghubungi dokter. Pendekatan seperti ini membantu pasien merasa lebih siap, bukan lebih cemas.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"kesimpulan\"><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong><strong>Kesimpulan<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p><strong>Skleroderma<\/strong> adalah penyakit autoimun yang dapat menyebabkan kulit mengencang atau menebal. Pada sebagian pasien, terutama skleroderma sistemik, kondisi ini juga dapat melibatkan pembuluh darah, paru, jantung, ginjal, dan saluran cerna.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Gejala seperti jari sering berubah warna, kulit jari kaku, sulit menelan, sesak napas, mudah lelah, jantung berdebar, nyeri dada, atau bengkak kaki sebaiknya tidak langsung disimpulkan sendiri. Namun, keluhan tersebut juga tidak perlu diabaikan bila menetap atau memburuk.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Dengan pemahaman yang tepat, pasien dapat mengambil langkah yang lebih tenang. Pemeriksaan dokter membantu membedakan skleroderma dari kondisi lain, menilai kemungkinan keterlibatan organ, dan menentukan rencana pemantauan yang personal serta menyeluruh.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity is-style-wide\"\/>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading anchor-link\" id=\"pertanyaan-umum\"><strong>Pertanyaan Umum Seputar <strong><strong>Skleroderma<\/strong><\/strong><\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>Berikut ini beberapa pertanyaan seputar skleroderma yang seringkali ditanyakan oleh masyarakat di Indonesia pada umumnya.<\/p>\n\n\n\n<h5 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-apakah-skleroderma-menular\"><strong><strong>Apakah skleroderma menular?<\/strong><\/strong><\/h5>\n\n\n\n<p>Tidak. Skleroderma bukan penyakit menular. Kondisi ini berkaitan dengan proses autoimun, yaitu saat sistem imun bereaksi tidak tepat terhadap jaringan tubuh sendiri.<\/p>\n\n\n\n<h5 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-apakah-skleroderma-bisa-sembuh-total\"><strong>Apakah skleroderma bisa sembuh total?<\/strong><\/h5>\n\n\n\n<p>Saat ini belum ada terapi yang menyembuhkan skleroderma secara total. Namun, pengobatan dan pemantauan dapat membantu mengontrol gejala, memperlambat progresi, menangani keterlibatan organ, dan menjaga kualitas hidup.<\/p>\n\n\n\n<h5 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-apakah-skleroderma-sama-dengan-lupus\"><strong>Apakah skleroderma sama dengan lupus?<\/strong><\/h5>\n\n\n\n<p>Tidak sama. Skleroderma dan lupus sama-sama termasuk penyakit autoimun, tetapi pola gejala, organ yang dominan terdampak, pemeriksaan, dan tata laksananya dapat berbeda. Karena itu, diagnosis perlu dilakukan oleh dokter berdasarkan gejala, pemeriksaan fisik, dan pemeriksaan penunjang.<\/p>\n\n\n\n<h5 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-apakah-skleroderma-bisa-menyerang-jantung\"><strong>Apakah skleroderma bisa menyerang jantung?<\/strong><\/h5>\n\n\n\n<p>Pada skleroderma sistemik, jantung dapat ikut terdampak pada sebagian pasien, baik secara langsung maupun tidak langsung. Keluhan seperti berdebar, nyeri dada, sesak napas, pusing, mudah lelah, atau bengkak kaki perlu dievaluasi, terutama bila pasien sudah memiliki diagnosis skleroderma.<\/p>\n\n\n\n<h5 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-apakah-skleroderma-bisa-menyebabkan-sesak-napas\"><strong>Apakah skleroderma bisa menyebabkan sesak napas?<\/strong><\/h5>\n\n\n\n<p>Bisa, terutama pada skleroderma sistemik yang melibatkan paru, pembuluh darah paru, atau jantung. Namun, sesak napas juga dapat disebabkan kondisi lain. Karena itu, pemeriksaan dokter diperlukan untuk menentukan penyebabnya.<\/p>\n\n\n\n<h5 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-kapan-pasien-skleroderma-perlu-pemeriksaan-jantung\"><strong>Kapan pasien skleroderma perlu pemeriksaan jantung?<\/strong><\/h5>\n\n\n\n<p>Pemeriksaan jantung dipertimbangkan bila ada gejala seperti sesak napas, berdebar, nyeri dada, pusing, bengkak kaki, atau penurunan kemampuan aktivitas. Pada sklerosis sistemik, rekomendasi Perhimpunan Reumatologi Indonesia menyebut setiap pasien perlu dievaluasi keterlibatan jantung, dengan pemeriksaan sesuai indikasi dan kerja sama multidisiplin.<\/p>\n\n\n\n<h5 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-anti-centromere-tinggi-apakah-pasti-skleroderma\"><strong>Anti-centromere tinggi apakah pasti skleroderma?<\/strong><\/h5>\n\n\n\n<p>Tidak selalu. Hasil antibodi perlu dibaca bersama gejala, pemeriksaan fisik, dan pemeriksaan penunjang. Tes darah saja tidak cukup untuk menegakkan diagnosis skleroderma.<\/p>\n\n\n\n<h5 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-dokter-apa-yang-menangani-skleroderma-0\"><strong>Dokter apa yang menangani skleroderma?<\/strong><\/h5>\n\n\n\n<p>Skleroderma umumnya ditangani oleh dokter penyakit dalam atau subspesialis reumatologi. Dokter jantung, paru, kulit, ginjal, saluran cerna, rehabilitasi, atau dokter lain dapat terlibat sesuai organ yang terdampak.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Skleroderma dapat berbeda pada setiap orang. Ada yang terbatas pada kulit, ada pula yang melibatkan organ dalam. Kenali tanda awal, faktor risiko, dan kapan perlu pemeriksaan dokter.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":8544,"menu_order":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"content_category":[171,169],"content_letter":[94],"content_tag":[315,328,1098,944,354,1100,211,1099,392,408,330,1044,1101,612,1096,1097],"class_list":["post-8540","content","type-content","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","content_category-kondisi-medis","content_category-penyakit-dan-kondisi","content_letter-s","content_tag-ekg","content_tag-ekokardiografi","content_tag-fenomena-raynaud","content_tag-hipertensi-pulmonal","content_tag-jantung-berdebar","content_tag-jari-dingin","content_tag-kesehatan-jantung","content_tag-kulit-mengencang","content_tag-paru-paru","content_tag-pembuluh-darah","content_tag-pemeriksaan-jantung","content_tag-penyakit-autoimun","content_tag-penyakit-jantung-autoimun","content_tag-sesak-napas","content_tag-skleroderma","content_tag-sklerosis-sistemik"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v27.3 (Yoast SEO v27.9) - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-premium-wordpress\/ -->\n<title>Skleroderma dan Jantung: Gejala yang Perlu Diperiksa<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Skleroderma bukan hanya kulit mengeras. Pahami gejala, risiko pada paru dan jantung, serta langkah pemeriksaan yang tepat.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/skleroderma-gejala-penyebab-risiko-jantung-paru\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"id_ID\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Kulit Mengencang dan Jari Dingin? Kenali Tanda Skleroderma\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Artikel ini membantu memahami skleroderma, mulai dari gejala awal, fenomena Raynaud, hingga risiko pada paru dan jantung.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/skleroderma-gejala-penyebab-risiko-jantung-paru\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Health Library\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/heartology.id\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-07-03T04:20:08+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/heartology-cardiovascular-hospital-og-skleroderma-1200px-630px.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1200\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"630\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:title\" content=\"Kulit Mengencang dan Jari Dingin? Kenali Tanda Skleroderma\" \/>\n<meta name=\"twitter:description\" content=\"Artikel ini membantu memahami skleroderma, mulai dari gejala awal, fenomena Raynaud, hingga risiko pada paru dan jantung.\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Estimasi waktu membaca\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"24 menit\" \/>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Skleroderma dan Jantung: Gejala yang Perlu Diperiksa","description":"Skleroderma bukan hanya kulit mengeras. Pahami gejala, risiko pada paru dan jantung, serta langkah pemeriksaan yang tepat.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/skleroderma-gejala-penyebab-risiko-jantung-paru\/","og_locale":"id_ID","og_type":"article","og_title":"Kulit Mengencang dan Jari Dingin? Kenali Tanda Skleroderma","og_description":"Artikel ini membantu memahami skleroderma, mulai dari gejala awal, fenomena Raynaud, hingga risiko pada paru dan jantung.","og_url":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/skleroderma-gejala-penyebab-risiko-jantung-paru\/","og_site_name":"Health Library","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/heartology.id","article_modified_time":"2026-07-03T04:20:08+00:00","og_image":[{"width":1200,"height":630,"url":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/heartology-cardiovascular-hospital-og-skleroderma-1200px-630px.jpg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_title":"Kulit Mengencang dan Jari Dingin? Kenali Tanda Skleroderma","twitter_description":"Artikel ini membantu memahami skleroderma, mulai dari gejala awal, fenomena Raynaud, hingga risiko pada paru dan jantung.","twitter_misc":{"Estimasi waktu membaca":"24 menit"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/skleroderma-gejala-penyebab-risiko-jantung-paru\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/skleroderma-gejala-penyebab-risiko-jantung-paru\/"},"author":{"name":"Andri Sukma Varoga","@id":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/#\/schema\/person\/3f0ec029ad3c07df69a6bdc9d5888811"},"headline":"Skleroderma dan Jantung: Kapan Perlu Evaluasi Lebih Lanjut?\u00a0","datePublished":"2026-07-03T02:24:54+00:00","dateModified":"2026-07-03T04:20:08+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/skleroderma-gejala-penyebab-risiko-jantung-paru\/"},"wordCount":4052,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/skleroderma-gejala-penyebab-risiko-jantung-paru\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/heartology-cardiovascular-hospital-fi-skleroderma-1692px-950px.webp","inLanguage":"id","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/skleroderma-gejala-penyebab-risiko-jantung-paru\/#respond"]}]},{"@type":["WebPage","MedicalWebPage"],"@id":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/skleroderma-gejala-penyebab-risiko-jantung-paru\/","url":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/skleroderma-gejala-penyebab-risiko-jantung-paru\/","name":"Skleroderma dan Jantung: Gejala yang Perlu Diperiksa","isPartOf":{"@id":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/skleroderma-gejala-penyebab-risiko-jantung-paru\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/skleroderma-gejala-penyebab-risiko-jantung-paru\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/heartology-cardiovascular-hospital-fi-skleroderma-1692px-950px.webp","datePublished":"2026-07-03T02:24:54+00:00","dateModified":"2026-07-03T04:20:08+00:00","description":"Skleroderma bukan hanya kulit mengeras. Pahami gejala, risiko pada paru dan jantung, serta langkah pemeriksaan yang tepat.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/skleroderma-gejala-penyebab-risiko-jantung-paru\/#breadcrumb"},"inLanguage":"id","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/skleroderma-gejala-penyebab-risiko-jantung-paru\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"id","@id":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/skleroderma-gejala-penyebab-risiko-jantung-paru\/#primaryimage","url":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/heartology-cardiovascular-hospital-fi-skleroderma-1692px-950px.webp","contentUrl":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2026\/07\/heartology-cardiovascular-hospital-fi-skleroderma-1692px-950px.webp","width":1692,"height":950,"caption":"Panduan tenang untuk memahami hubungan skleroderma dengan pembuluh darah, sesak napas, hipertensi pulmonal, dan kesehatan jantung."},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/skleroderma-gejala-penyebab-risiko-jantung-paru\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Beranda","item":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Wiki Contents","item":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/content\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Skleroderma dan Jantung: Kapan Perlu Evaluasi Lebih Lanjut?\u00a0"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/#website","url":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/","name":"Health Library Heartology","description":"Wawasan dan Update Seputar Jantung dan Pembuluh Darah","publisher":{"@id":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/#organization"},"alternateName":"Blog Heartology","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"id"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/#organization","name":"PT Jakarta Pakar Kardia","alternateName":"JPK","url":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"id","@id":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2025\/04\/heartology-cardiovascular-hospital-logo-twoline-dark-300x197-1.png","contentUrl":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2025\/04\/heartology-cardiovascular-hospital-logo-twoline-dark-300x197-1.png","width":300,"height":197,"caption":"PT Jakarta Pakar Kardia"},"image":{"@id":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/heartology.id","https:\/\/www.instagram.com\/heartology.id\/","https:\/\/www.youtube.com\/@HeartologyCardiovascular","https:\/\/www.tiktok.com\/@heartology.id","https:\/\/www.linkedin.com\/company\/heartologyid\/"],"description":"Heartology Cardiovascular Hospital merupakan pusat unggulan dalam penanganan kondisi kardiovaskuler. Dengan dokter subspesialis berpengalaman yang didukung teknologi canggih dan tim medis berpengalaman.","email":"info@heartology.id","telephone":"(021) 5095 9955","legalName":"PT Jakarta Pakar Kardia","foundingDate":"2023-11-01","taxID":"940878622015000","numberOfEmployees":{"@type":"QuantitativeValue","minValue":"201","maxValue":"500"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/#\/schema\/person\/3f0ec029ad3c07df69a6bdc9d5888811","name":"Andri Sukma Varoga","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"id","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/f1a2ffc4ca3fdf4e97c347754e30e51a5372bdcb34f48203e8063ddf22c91f3a?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/f1a2ffc4ca3fdf4e97c347754e30e51a5372bdcb34f48203e8063ddf22c91f3a?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/f1a2ffc4ca3fdf4e97c347754e30e51a5372bdcb34f48203e8063ddf22c91f3a?s=96&d=mm&r=g","caption":"Andri Sukma Varoga"},"sameAs":["https:\/\/heartology.id"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-json\/wp\/v2\/content\/8540","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-json\/wp\/v2\/content"}],"about":[{"href":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-json\/wp\/v2\/types\/content"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8540"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-json\/wp\/v2\/content\/8540\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8556,"href":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-json\/wp\/v2\/content\/8540\/revisions\/8556"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-json\/wp\/v2\/media\/8544"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8540"}],"wp:term":[{"taxonomy":"content_category","embeddable":true,"href":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-json\/wp\/v2\/content_category?post=8540"},{"taxonomy":"content_letter","embeddable":true,"href":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-json\/wp\/v2\/content_letter?post=8540"},{"taxonomy":"content_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/heartology.id\/health-library\/wp-json\/wp\/v2\/content_tag?post=8540"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}